Rekor Eylül, Güçlü 9 Aylık Tablo
Türkiye, eylül ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 15,4 artışla 26 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. TİM Başkanı Mustafa Gültepe, bu rakamın hem eylül ayı rekoru hem de tüm zamanların ikinci en yüksek aylık ihracat değeri olduğunu belirtti. Ocak-eylül döneminde kümülatif ihracat 211 milyar dolara ulaşırken, son 12 aylık çevrimde 284 milyar dolara yaklaşıldı. TİM’in 2026 yılı hedefi olan 282 milyar doların, yıl sonu gelmeden son 12 aylık bazda aşıldığı görülmektedir.
Sektörel Dağılım ve Öne Çıkan Ülkeler
Eylülde 19 sektör ihracatını artırırken 7 sektörde gerileme yaşandı. En yüksek ihracat değerini otomotiv 3,9 milyar dolar ile gerçekleştirdi; bunu kimya (3,1 milyar), elektrik-elektronik (2,1 milyar), mücevher (1,51 milyar) ve çelik (1,49 milyar) izledi. İhracatını en hızlı artıran üç sektör ise mücevher, kimya ve elektrik-elektronik oldu; bu üç sektörün toplam katkısı 2,2 milyar dolara ulaştı. Ülke bazında Almanya, ABD ve Birleşik Krallık en fazla ihracat yapılan üç pazar oldu. İsviçre’ye yapılan ihracat yüzde 599, ABD’ye yüzde 42,5 ve İspanya’ya yüzde 14,5 arttı. 56 il ihracatını geçen yılın aynı dönemine göre yükseltti; 1.015 firma ise ilk kez ihracat gerçekleştirerek 141 milyon dolarlık katkı sağladı.
Miktar Sorunu ve Yıl Sonu Görünümü
Değer bazındaki güçlü artışın gölgesinde kalan bir tablo da dikkat çekmektedir: Eylülde değer yüzde 15,4 artarken, ihracat miktarı yüzde 0,6 geriledi. Ocak-eylül döneminde ise değer yüzde 5,2 artmasına karşın miktar yüzde 2 düştü. Gültepe, kilogram başına birim ihracat fiyatının 1,74 dolar olduğunu belirtirken, döviz dönüşüm desteğindeki yeni uygulamanın bürokrasiyi artırdığını ve ihracatçı beklentilerini tam karşılamadığını söyledi. Ayrıca parite etkisinin eylülde ihracatı 235 milyon dolar aşağı çektiğini de not etti. Son çeyrekte 71 milyar dolarlık ihracat hedefinin tutturulması halinde 2026 yıl sonu toplamı 282 milyar doların belirgin şekilde üzerine çıkabilecektir.
