Macaristan’dan Dizel Sahiplerine Doğrudan Nakit
Macaristan Başbakanı Peter Magyar, yakıt fiyatlarındaki yükseliş ve Avrupa genelinde yaşanan dizel arzı sıkışıklığı gerekçesiyle bir milyon dizel araç sahibine 20.000 forint, yaklaşık 64 dolar tutarında doğrudan nakit destek verileceğini açıkladı. Destek, azami 150 beygir gücüne sahip dizel araçların sahiplerini kapsıyor ve Aralık ayına kadar ödeme yapılması planlanıyor. Hükümet, fiyat sınırlaması uygulamak yerine hedefli nakit transferini tercih etti; Magyar, fiyat tavanının arz sıkıntısını derinleştirebileceği görüşünde.
Arz Sıkışıklığının Arka Planı
Küresel dizel piyasasındaki koşullar birden fazla faktörün baskısıyla gerildi. Rusya, ihracat yasağını 30 Eylül’e kadar uzatırken Orta Doğu’dan sağlanan arz, İran kaynaklı gerilimler ve Hürmüz Boğazı’ndaki nakliye aksaklıkları nedeniyle azaldı. Macaristan özelinde ise MOL’ün Tuna Nehri kıyısındaki rafinerisi, Ekim 2025’teki yangının ardından düşük kapasiteyle çalışmayı sürdürüyor. Sektör yetkilileri, sınırlı yedek rafineri kapasitesi ve kış aylarında ısınma talebinin zirve yapacak olması nedeniyle sıkışıklığın sürebileceği uyarısında bulunuyor.
Politika Tercihinin Anlamı
Magyar’ın fiyat tavanı yerine doğrudan nakit transferini seçmesi, arz üzerindeki baskıyı daha da artırmamaya yönelik bir tercih olarak öne çıkıyor. Çiftçiler için özel tüketim vergisi iadesi de paketin parçası. Toplam mali yük, bir milyon haneye yapılacak ödemeler hesaplandığında yaklaşık 64 milyon dolar düzeyinde kalıyor; bu, Macaristan bütçesi açısından sınırlı ama siyasi açıdan belirgin bir adım.
