İklimden Nefese Projesi
Sanofi ve Yuvam Dünya İklim Değişikliği İle Mücadele Derneği, KOAH hastaları için iklim ve çevre kaynaklı riskleri önceden bildiren bir erken uyarı modeli geliştirmek üzere İklimden Nefese projesini başlattı. Projenin ilk adımı Gaziantep’te atıldı. Çalışmayı Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ile Gaziantep İl Sağlık Müdürlüğü birlikte yürütüyor.
Model, hava koşulları ve hava kalitesi verilerini sağlık verileriyle birlikte değerlendirecek. Sıcaklık, nem, hava kalitesi, toz taşınımı ve sağlık verileri birlikte ele alınarak KOAH hastaları için riskli günler önceden belirlenecek.
Gaziantep Seçimi ve Ön Bulgular
Gaziantep, toz taşınımına açık konumu, sıcak ve kurak yazları ve hava kirliliği nedeniyle projenin başlangıç noktası seçildi. Meteoroloji Genel Müdürlüğünün bölgesel verilerine göre Türkiye genelinde yılda ortalama 9,2 olan güçlü veya aşırı tozlu gün sayısı, Güneydoğu bölgesinde yaklaşık 25’e ulaşıyor.
Projenin ilk fazında Gaziantep’te 2023–2025 dönemine ait 38.791 solunum hastalığı başvuru ve yatış kaydı incelendi. Bunların 12.883’ü KOAH ile ilişkili bulundu. KOAH kayıtlarının yüzde 56,7’sini 65 yaş üzerindekiler oluşturdu. Günlük ortalama başvuru ve yatış sayısı kış aylarında yazın 1,49 katına çıktı.
Model ve Yaygınlaştırma Planı
Modelin meteoroloji sistemleri ve e-Nabız ile entegre çalışması hedefleniyor. Sistem, KOAH hastalarının günlerini planlayabilmesi ve hekimlerin ile sağlık kuruluşlarının olası hasta yoğunluğuna hazırlanabilmesi için kullanılacak. Gaziantep’te geliştirilecek modelin doğrulama ve pilot uygulama süreçlerinin ardından farklı illerin koşullarına uyarlanarak yaygınlaştırılması planlanıyor.
