İhracat Rakamları ve Ürün Bazında Tablo
Ukrayna Tarım Bakanlığı verilerine göre ülke, 1 Temmuz 2026’da başlayan sezonun ilk döneminde 4,67 milyon ton tahıl ihraç etti. Bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 22’lik düşüş, ürün bazında belirgin biçimde ayrışıyor. Buğday ihracatı yüzde 44 gerileyerek 2,33 milyon tona indi; arpa neredeyse yarı yarıya düşerek 420 bin tona geriledi. Mısır ise tersine hareket ederek yaklaşık iki katına çıktı ve 1,84 milyon tona ulaştı. Mısırın bu toparlanması, genel toplamı belirgin ölçüde yukarı çekti; ancak buğday ve arpada yaşanan kayıpları telafi etmeye yetmedi.
Liman Ablukasının Etkisi
Düşüşün doğrudan tetikleyicisi, Ukrayna’nın üç ana derin su limanının Ağustos’tan bu yana Rusya saldırıları nedeniyle büyük ölçüde devre dışı kalmasıdır. Çornomorsk, Pivdenniy ve Odesa limanları tarım ürünleri ihracatının omurgasını oluşturuyor. Tarım Bakanlığı, mevcut koşullarda ülkenin tarımsal ihracat potansiyelinin yalnızca yüzde 40’ını karşılayabildiğini belirtiyor. Bu oran, var olan üretim kapasitesiyle fiilen gerçekleştirilebilen ihracat arasındaki makas hakkında doğrudan bir ölçüt sunuyor.
Dünya Bankası Desteği ve Kredi Programı
Ukrayna Tarım Bakanı Taras Vysotskyi, Dünya Bankası’nın tarım üreticilerini desteklemek amacıyla 250 milyon dolarlık kaynak aktarımını onayladığını duyurdu. Söz konusu fon, yüzde 5-7-9 faizli sübvansiyonlu kredi programının faiz ödemelerini karşılamak için kullanılacak. 2026 başından bu yana program kapsamında kullanılan toplam kredi yaklaşık 2,8 milyar dolara ulaştı; bunun 1,2 milyar doları doğrudan tarımsal üretime aktarıldı. Liman ablukasının başlamasından bu yana tarım şirketleri yaklaşık 510 milyon dolar kredi sağladı; 153 milyon doları sübvansiyonlu programdan geldi. Analistler, sübvansiyonlu kredinin yeni tarım kredileri içindeki payının yüzde 43’ten yüzde 30’a gerilediğine dikkat çekiyor. Hükümet, programın kapsamını işletme sermayesini de kapsayacak şekilde genişletti.
